Tôn giáo không phải là xã hội sao? Có phải nó là hoàn toàn cá nhân?
Đúng, tôn giáo là vấn đề tuyệt
đối cá nhân. Xã hội không có linh hồn, không có trung tâm thức tỉnh như vậy. Xã
hội chỉ đơn giản là sản phẩm của mối quan hệ qua lại của chúng ta. Cá thể có
linh hồn và vì vậy tôn giáo cũng phải là cá thể. Tôn giáo không phải là một
trong những mối quan hệ của tôi, nó là thực tại của tôi. Khám phá bản năng thực
của con người, bản thể thực của con người và biểu cảm tiếp theo là tôn giáo.
Tôn giáo, dharma là tự nhận biết.
Kể từ khi tôn giáo không là xã hội thì Sadhana của con người, sự hành đạo của
con người không liên quan đến nhóm, nhưng kinh nghiệm hành đạo của con người lại
tỏa ánh sáng lên nhóm, lên xã hội. Mặc dù việc hành đạo là cá nhân nhưng nó
cũng có ảnh hưởng đến xã hội. Khi con người tràn đầy ánh sáng bên trong thì
hành vi của người đó cũng thấm đẫm ánh sáng đó. Thực tại bên trong là cá thể,
là cá nhân, nhưng hành vi là xã hội.
Sadhana chưa bao giờ có thể là
chung, đối với người đã biết bản thể mình thì không thể trong tập thể gồm những
người khác, là một mình, tất cả chỉ là một mình. Plotinus nói: “Đó là chuyến
bay của một mình tới một mình”. Điều đó quá đúng. Quả vậy, chuyến bay là thực sự
một mình, không bầu bạn. Nhưng niềm vui xuất hiện từ chuyến bay lây sang người
khác và cũng làm họ cảm động. Những gì đạt được trong một mình, trong đơn độc của
bản thể thì hương thơm của nó cũng lan tỏa theo bốn phương.
No comments:
Post a Comment